Yaşa bağlı sarı nokta hastalığı

Yaşa bağlı sarı nokta hastalığı (senil makula dejenerasyonu ) nedir ?

Yaşa bağlı sarı nokta hastalığı 60 yas üzerindeki insanlarda geri dönüşümsüz görme kaybının en önemli sebepleri arasındadır. Bu hastalık gözün arka kısmındaki sarı nokta (makula) olarak bilinen görme merkezini tutar. Makula, keskin ve renkli görmeden sorumludur. Bu bölgede meydana gelen bir hasar, görmeyi olumsuz yönde etkiler, görme azalır, başlangıçta düz çizgiler eğri veya kırık görünmeye başlar, daha sonra görme alanının merkezinde siyah bir leke meydana gelir. Hasta nereye bakıyorsa tam ortasını bulanık görür ama etrafını seçebilir. Makula dejenerasyonu ilerledikçe kişinin yaşam konforu düşer, kitap veya gazete okuma, araba sürme, televizyon seyretme gibi günlük işlevlerde zorluklar başlar. Makula dejenerasyonun tamamen körlük yapmaz ancak görmede çok belirgin bir azalma olabilir. Hastalık erken dönemde teşhis ve tedavi edilirse, mevcut görme düzeyleri korunabilir ve görme kayıplarının ilerlemesi durdurulabilir. Beyaz ıkta, ileri yas grubunda, sigara kullananlarda, hipertansiyonu olanlarda, kan yağları yüksek olanlarda, güneş ışığına fazla maruz kalanlarda, ailesinde bu hastalıktan olanlarda daha sık görülür.

Hastalığın kuru ve yaş tip olmak üzere iki tipi bulunmaktadır. Hastaların % 90 gibi büyük bir çoğunluğunu kuru tip oluşturmaktadır, yavaş ilerler. Yaş tip ise vakaların ancak %10 unda görülür ama hızlı ilerlediğinden geri dönüşümsüz merkezi görme kaybından büyük oranda yaş tip sorumludur. Kuru tip de bazen yaş tipe dönüşebilir.

Sarı nokta hastalığında en önemli konu erken tanı ve erken başlanan tedavidir. Çünkü esas amaç sadece varolan görmenin korunmasıdır. Görme kaybı çoğunlukla geri döndürülemez, ancak ilerlemesi durdurulabilir.  Bazı durumlarda tedaviyle nadiren de olsa görme artırılabilmektedir.

Erken tanı testlerinden en önmli olanları koldan renkli boya verilerek çekilen göz arkası filmi (fundus floresein anjiyografi – FFA) ve makula bölgesinin değerlendirilmesi için çekilen OCT tetkikleridir.

Kuru tip sarı nokta tedavisinde ağızdan alınan ilaç tedavisi :

Kuru tip makula dejenerasyonunda anti oksidan, A, C, E vitaminleri, lutein ve çinko içeren haplarla koruyucu tedavi yapılmaya çalışılır.

Yaş tip sarı nokta tedavisinde ilaç enjeksiyonu :

Yaş tipte ise göz içine iğne tedavisi uygulanır. İğne tedavisi çok kısa sürer, uygulaması basittir ve hasta herhangi bir ağrı hissetmez. Göz içine bir çeşit protein olan anti-VEGF antikoru gönderilir. Bu ilaç göz arkasında sarı nokta bölgesinde yeni kırılgan damar oluşumunu engeller, görmenin azalmasını durdurur, hatta bazı durumlarda görme düzeyini artırabilir.

 Sarı nokta hastalığında Amslergrid testi

Bu test hastanın kendi başına sarı nokta bölgesinin fonksiyonları test edebilmesine imkan sağlayan bir testtir. Bu test ile yaş tip sarı nokta hastalığının ilk belirtilerini saptamak mümkündür.

sarı nokta tedavisi

  • Kullandığınız yakın okuma gözlüğünüzü takın
  • Kartı  yüzünüzden yaklaşık 30 – 40 cm ileride sabit şekilde tutun
  • Bir gözünüzü elinizle kapatın ve açık olan gözünüz ile ortadaki siyah noktaya odaklanın. Şemada yer alan büyük karenin her 4 köşesini de görüp görmediğinize dikkat ediniz.
  • Diğer gözünüzü de aynı şekilde test edin
  • Çizgilerde dalgalanma, kırılma, bulanıklık görüyorsanız ya da köşeleri göremiyorsanız sizde sarı nokta hastalığı belirtileri olabilir.